انكشاف خود رسيد ، صنوف عالى آن حيثيت فاكولتهء الهيات را به تمام معنى در پهلوى فاكولته‌هاى ديگر خواهد گرفت . » « 1 » بعدها ، اين مدرسه رونق بيشترى يافت ، تا جايى كه برخى از رهبران سياسى - مذهبى اهل سنت و كادر مركزى احزاب سياسىشان ، از آنجا پا به صحنهء سياست گذاشتند ، مانند برهان الدين ربانى رهبر جمعيت اسلامى ، صبغت اللّه مجددى رهبر جبههء نجات ملى و عبد الرسول سياف رهبر اتحاد اسلامى . تنها دو تن از رهبران اهل سنت از مدارس دينى غير دولتى قد علم كرده‌اند ، يعنى يونس خالص و مولوى محمد نبى محمدى و نيز دو تن ديگر از مدارس رسمى دولتى برخاسته‌اند يعنى گلبدين حكمتيار و سيد احمد گيلانى . مدارس دينى غير دولتى اهل سنت بر خلاف مدارس دينى - دولتى كه اختصاص به مركز و ولايات و شهرها داشت ، در اكثر مساجد اهل سنت ، ملّا امام مسجد هم چند شاگرد دارد كه كتابهاى اسلامى را طبق همان معيارهاى قديمى به آنها درس مىدهد . گذشته از مساجد ، مدرسه‌هاى بزرگ و كوچكى نيز بدين منظور در قصبات و دهات و حتى برخى شهرها داير بودند . اوليور روا افغانستان‌شناس فرانسوى دربارهء مدارس دينى اهل سنت در افغانستان مىنويسد : « در افغانستان عالم [ در بخش اهل سنت ] مولوى ناميده مىشود . دانشجوى علوم دينى پس از اين‌كه از مدرسهء قرآنى روستا خارج شد ، چند سالى را نزد مولوى محلى مىگذراند . مولوى حدود ده

--> ( 1 ) . همان ، ص 169 .